WSPÓŁPRACA DLA ZMIANY

Akumulacyjny Piec Rakietowy – instrukcja budowy

Ostatnia Aktualizacja: 14.02.2014 Materiał zawiera: – najistotniejsze kwestie związane z samodzielną budową niskonakładowego, akumulacyjnego pieca rakietowego – szczegółowy opis poziomego paleniska Petera Van der Berga, charakteryzującego się wysoką efektywnością spalania gazów Wersja PDF do pobrania, 19 stron A4, licencja Creative Commons

Wstęp

Gdy w maju 2012 roku przystępowałem do budowy pierwszego akumulacyjnego pieca rakietowego, nie miałem żadnego doświadczenia w zduństwie. Przygotowałem się do tego teoretycznie, ucząc się z internetu. Obejrzałem mnóstwo filmów, czytałem anglojęzyczne fora internetowe oraz dokładnie przestudiowałem książkę Ianto Evansa i Leslie Jackson pt: “Rocket Mass Heaters”. To na początek wystarczyło. Doświadczenie przyszło później. W ciągu dwóch kolejnych lat kierowałem budową 8 niskobudżetowych akumulacyjnych pieców rakietowych, bazując na zaleceniach z książki. Koszty materiałowe każdego z nich mieściły się w kwocie 250 zł, gdyż w dużej mierze były one stawiane z materiałów dostępnych lokalnie (glina, kamień, piasek), recyklingowych (rury, beczki, blachy, popiół drzewny, butelki, tłuczeń szklany), i porozbiórkowych (cegły szamotowe, cegły zwykłe, gruz). W towarzystwie dwóch takich pieców, razem z moją żoną Kasią i dwójką dzieci spędzamy już drugą długą zimę na mazurskiej wsi. Każdy z 8 pieców był trochę inny, w każdym coś innego testowałem, a w międzyczasie poznawałem coraz więcej tajników zduństwa. Z praktyki wiem już jakie są zalety i wady tych pieców. Wiem czego można się po nich spodziewać, jak je modyfikować i dostosowywać do różnych potrzeb oraz jak prawidłowo je użytkować. Zduństwo coraz bardziej mnie fascynuje, a technologia pieca rakietowego jako otwarty projekt, nad którym pracuje wielu konstruktorów z całego świata, staje się coraz bardziej efektywna, wydajna i atrakcyjna wizualnie. To wszystko zachęca mnie do pogłębiania mojej zduńskiej praktyki i wiedzy. Mam nadzieję, że to opracowanie zachęci również Ciebie do samodzielnej budowy pieca rakietowego.

Co to jest piec rakietowy?

Każdy piec, którego palenisko połączone jest z zaizolowaną pionową komorą spalania, zwaną podnośnikiem ciepła (ang. heat riser), można określić mianem pieca rakietowego. Temperatura w podnośniku ciepła może, w zależności od konstrukcji i sposobu izolacji wynosić do 800 do 1200° C, co sprawia, że paleniska te mogą wykazywać się dużą efektywnością spalania gazu drzewnego, który w przypadku wielu prostych, konwencjonalnych palenisk zostaje w dużej mierze wydalany przewodem kominowym.

Efektywność pieca rakietowego

Gdy temperatura spalania drewna (lub innej biomasy) przekroczy 700° C, następuje proces utlenienia pierwiastków węgla i wodoru. Wynikiem tego jest powstanie tlenku i dwutlenku węgla (CO i CO2) oraz pary wodnej (H2O). Im wyższa temperatura panuje w palenisku i podnośniku ciepła, tym większy jest potencjał spalania tych gazów. Efektywność spalania gazów można zwiększyć stosując doprowadzenie podgrzanego powietrza wtórnego do górnej części paleniska, oraz przez odpowiedni kształt paleniska wywołujący wirowy ruch spalanych gazów.

Efektywność spalania gazów w prawidłowo zbudowanym piecu rakietowym może wynosić od 75 do 95% i jest ona uzależniona od szczegółów konstrukcyjnych paleniska, podnośnika ciepła, oraz właściwej obsługi pieca. Dla porównania, efektywność spalania gazów w prostych, otwartych kominkach wynosi zaledwie 10%. Oprócz pieców rakietowych efektywność spalania na poziomie 80% uzyskują też nowoczesne piece, kotły i kominki o porządnym standardzie z regulacją nadmuchu powietrza pierwotnego i wtórnego. Efektywność powyżej 90% osiągana jest natomiast przez zaawansowane kotły z pełnym sterowaniem niezależnymi źródłami powietrza pierwotnego i wtórnego, tak by odpowiednio je podawać w różnych fazach spalania.

Piec rakietowy jest zatem stosunkowo prostą i łatwą do samodzielnego wykonania konstrukcją, która efektywnością spalania gazów dorównuje najbardziej zaawansowanym współczesnym technologiom grzewczym.

Historia pieca rakietowego

Protoplastami paleniska rakietowego są różnego rodzaju proste ziemne piece z odpowiednio wydrążonymi kanałami, które służyły najczęściej do przyrządzania posiłków. Znaleziska archeologiczne i badania etnologiczne potwierdzają stosowanie takich piecyków w wielu kulturach pierwotnych zarówno w historii, jak i obecnie.

W latach 70 XX wieku dr Larry Winiarski z Aprovecho Research Center (http://www.aprovecho.org) opracował proste, zaizolowane palenisko, które w dość efektywny sposób spalało gaz drzewny, powodując kilkukrotne oszczędności w zużyciu drewna. Palenisko to zostało nazwane piecem rakietowym. W niedługim czasie piece te zaczęły być coraz bardziej znane i stosowane w krajach trzeciego świata, zastępując dotychczasowe, mało wydajne paleniska kuchenne. page01 W roku 2006 Ianto Evans i Leslie Jackson wydali książkę pt „Rocket Mas Heaters„ (Akumulacyjne Piece Rakietowe), w której dokładnie opisali proces budowy pieca rakietowego wyposażonego w ławę akumulującą ciepło. Książka ta stała się inspiracją dla wielu osób do samodzielnej budowy akumulacyjnych pieców rakietowych. Najnowszą edycję tej książki można nabyć online również w formie elektronicznej na stronie: http://www.rocketstoves.com page2 Ogromny przełom optymalizacyjny nastąpił stosunkowo niedawno. Konstruktorzy z całego świata, otwarcie dzieląc się swoimi usprawnieniami, testami i wynikami testów na otwartych forach internetowych, doprowadzili do opracowania prostego w wykonaniu paleniska, które charakteryzuje się skrajnie wysoką efektywnością spalania gazów rzędu 92-96%.

Konstruktorem, którego imię w szczególności należy wymienić jest Peter Van der Berg – emerytowany inżynier z Holandii, który na przestrzeni kilku ostatnich lat wniósł ogromny wkład w rozwój i optymalizację poziomego paleniska spalania i jego połączenia z podnośnikiem ciepła. Wprowadził on również i zoptymalizował kanał dostarczający do paleniska wtórne powietrze (tzw. P-channel, lub Peter-Channel).

Wszystkim anglojęzycznym pasjonatom pieców rakietowych polecam zaznajomienie się z dorobkiem Petera Van der Berga na forum: (http://donkey32.proboards.com/user/32).

Skrócony opis konstrukcji najnowszego paleniska Petera Van der Berga wraz ze zdjęciami zamieszczam na końcu tego opracowania. Teraz omówię dobrze mi znaną i przetestowaną, niskobudżetową wersję akumulacyjnego pieca rakietowego.

Podstawowe materiały:

Przy budowie pieca rakietowego potrzebne są materiały należące do trzech zasadniczych grup:

  1. Materiały odporne na działanie wysokiej temperatury (np. cegły szamotowe, cegły zwykłe, kamień, gruba stal…) – z nich będziemy konstruować część paleniskową.
  2. Materiały izolujące i zarazem żaroodporne (np. popiół drzewny, keramzyt, szkło, tłuczeń szklany…) – będą przede wszystkim izolować palenisko oraz podnośnik ciepła, aby panowała tam jak najwyższa temperatura, co sprzyja wysokiej sprawności spalania gazów. Ponadto izolować będziemy również fundament pieca, aby ciepło nie uciekało do ziemi, oraz ściany zewnętrzne budynku, jeżeli piec do nich przylega.
  3. Materiały akumulujące ciepło i oddające je powoli (np. cegła szamotowa, kamień, glina, gruz…) – będą stanowić masę termiczną – często jest to zapiecek (ława do siedzenia), lecz masa termiczna może przyjąć dowolny kształt.

3 obszary konstrukcyjne

Piec rakietowy w wersji grzewczej (mass heater) składa się z trzech zasadniczych obszarów konstrukcyjnych – spalającego, odprowadzającego spaliny i akumulującego piec_rakietowy_sch

Konstrukcja spalająca

Konstrukcja spalająca (tzw. serce pieca rakietowego) składa się z trzech elementów:
1) pionowy podajnik paliwa (symbole A i B na rysunku),
2) pozioma komora spalania (symbol C na rysunku),
3) podnośnik ciepła (ang. heat riser) – wewnętrzny pionowy komin dopalający gazy – (E i F na rysunku).

Jeżeli zależy nam na trwałości i żywotności pieca, elementy 1) i 2) najlepiej zbudować z cegieł szamotowych łączonych specjalną zaprawą szamotową (więcej uwag nt. murowania w dalszej części tekstu).

Element 3) najlepiej zbudować z cegieł szamotowych, można też wykorzystać stalową rurę o profilu prostokątnym lub okrągłym (grubość ścianki min 5mm).

Konstrukcja odprowadzająca spaliny

Konstrukcja odprowadzająca spaliny składa się z dwóch elementów:
1 – Odwrócona beczka sprowadzająca spaliny do dołu (d na rysunku). Dobrze w tej roli sprawdza się standardowa przemysłowa 200 litrowa beczka po oleju. Przed instalacją należy ją dobrze opalić, aby uniknąć wydzielania nieprzyjemnych oparów w pierwszych dniach palenia w piecu.
2 – System rur wydechowych umieszczonych w zapiecku (K na rysunku). To mogą być zwykłe, najtańsze rury – tzw. parnikowe. Ponieważ będą one oblepione dużą masą gliny, to nawet jeśli wypalą się w nich za jakiś czas dziury, glina je uszczelni i zachowa kształt duktu.

UWAGA! – Wielkość średnicy tych rur jest najważniejszym wymiarem konstrukcyjnym pieca.

Masa termiczna (ława, zapiecek):

Ława termiczna pieca powinna być ciężką, zwartą bryłą, zbudowaną z gliny, kamieni, gruzu, itp. Glina użyta do budowy ławy powinna być surowa, bez żadnych dodatków typu słoma czy piasek. Im cięższa /tłustsza glina, tym większa jest jej zdolność termalna. Ponieważ dodatki słomy i piasku zwiększają izolacyjność gliny, nie są one wskazane przy budowie ławy termalnej. Słomę i piasek można dodać tylko do ostatniej, cienkiej warstwy glinianego tynku – zgodnie z zasadami sporządzania tynków, tak aby powierzchnia ławy była gładka i wolna od pęknięć.

Ważna jednostka miary:

Kluczową jednostką miary używaną przy konstrukcji każdego pieca – nie tylko rakietowego – jest pole powierzchni przekroju (skrót: ppp)

Jak obliczyć pole powierzchni przekroju (ppp)?

Wzór na pole powierzchni koła to Πr2. Wzór na pole powierzchni prostokąta lub kwadratu to A*B. Jeżeli mamy okrągłą rurę o średnicy 15 cm (promień 7,5cm) to pole powierzchni jej przekroju wynosi ok. 177cm2 (3,14*7,5*7,5). Jeśli mamy prostokątną rurę o wymiarach przekroju 12cm i 15cm, to pole powierzchni jej przekroju wynosi 180 cm (A*B).

Najważniejszy wymiar konstrukcyjny pieca.

Kluczowym wymiarem przy konstrukcji pieca rakietowego jest pole powierzchni przekroju rury wydechowej (skrót: pppRW) – tej, która rozprowadza spaliny w pozycji poziomej wewnątrz ławy grzewczej (symbol K na rysunku), a następnie wydala je albo bezpośrednio na zewnątrz (np. przez otwór w ścianie), albo do komina.

UWAGA! Wszystkie kluczowe wymiary wewnętrznych duktów, przejść i zakrętów wewnątrz pieca należy zawsze odnosić i dostosowywać do pola powierzchni przekroju rury wydechowej (pppRW). Wzrost pppRW pociąga za sobą odpowiednie dostosowanie pozostałych wymiarów, a co za tym idzie również wzrost mocy grzewczej pieca, oraz potencjału długości i ilości masy termicznej (zapiecka).

Kluczowe proporcje:

  • ppp podnośnika ciepła (E i F) powinno być takie samo lub nieznacznie mniejsze niż pppRW (K)
  • ppp “gardła” podajnika paliwa (symbol A na rysunku) powinno wynosić tyle samo co ppp podnośnika ciepła (E i F)
  • ppp poziomej komory spalania (C) powinno być mniejsze niż ppp podnośnika ciepła (E i F) o minimum 10%, a maksimum 30%.To zmniejszenie należy uzyskać poprzez redukcję wysokości prostokątnego profilu, szerokość należy pozostawić bez zmian. Zwężenie to zwane jest przez niektórych zwężką Venturiego (odsyłam do Wikipedii) i jest bardzo ważnym elementem konstrukcyjnym pieca. Dzięki temu utrzymywane jest jego wysokie tępo ciągu, co usprawnia spalanie gazów.

Inne ważne wymiary i proporcje

  • pionowy podajnik paliwa (symbole A i B na rysunku), – im niższy jest ten podajnik tym lepiej. Przy 15 centymetrowym piecu wysokość B powinna wynosić około 20-30 cm. Jeżeli ten podajnik będzie zbyt wysoki, wówczas może on generować swój własny ciąg, a to może być bardzo kłopotliwe.
  • pozioma komora spalania (symbol C na rysunku) – powinna być tak krótka jak to tylko możliwe. Im krótsza tym lepiej dla efektu spalania gazów
  • wewnętrzny pionowy komin spalający – ang: heat riser (E i F na rysunku) – Im większa wysokość tego komina tym lepsze spalanie spalin i lepszy ciąg. Przy 15 centymetrowym piecu wysokość tego komina (symbol E na rysunku) powinna wynosić minimum 70-80 cm.

Potoczne zwroty:

15 centymentrowy piec rakietowy – jest to piec, którego średnica rury wydechowej wynosi 15cm i wszystkie inne wymiary dostosowane są do pola powierzchni przekroju rury o tej średnicy (Πr2 ) = 177 cm2.

18 centymentrowy piec rakietowy – analogicznie jest to piec, którego średnica rury wydechowej wynosi 18cm i wszystkie inne wymiary dostosowane są do pola powierzchni przekroju rury o tej średnicy (Πr2) = 254 cm2.

Fundament pod piecem

Cały piec może ważyć od 500kg do kilku ton. Im cięższy piec, tym solidniejszy powinien być fundament. Można go zbudować z dużych płaskich kamieni i gliny, z cegieł, można też wylać zbrojony beton. Jeżeli budujemy jednocześnie piec i komin blisko pieca, to zarówno piec jak i komin powinny stać na tym samym fundamencie.

Pomiędzy piecem a fundamentem warto jest położyć warstwę izolacyjną. Pewien stary zdun, który budował wielkie piece chlebowe powiedział mi, że do izolacji takich pieców od gruntu używano 30 cm warstwy tłuczenia szklanego. Palenisko pieca rakietowego nie potrzebuje moim zdaniem aż tak grubej warstwy izolacyjnej. Na pewno jednak izolacja od spodu wpłynie korzystnie na temperaturę panującą wewnątrz paleniska, i podniesie efektywność spalania gazów.

Konstrukcja komory spalania

Budując i użytkując piece, zauważyłem, że wygodnie jest, gdy mamy dużo miejsca na popiół, który można opróżniać raz na kilka dni (symbol B na rysunku), dlatego po kilku przeróbkach zacząłem używać konstrukcji widocznej na obrazku, z pogłębioną i poszerzoną przestrzenią na spodzie paleniska, przy zachowaniu wymaganych wymiarów górnej części wsadu paliwowego i wlotu powietrza. page3 Rysunek przedstawia palenisko (serce) 15 centymetrowego pieca rakietowego. Do budowy takiego paleniska potrzebujemy albo 56 cegieł (podnośnik ciepła również budujemy z cegły) albo minimum 32 cegieł (podnośnik budujemy wówczas z grubej metalowej rury).

Cegły do budowy pieca

Biorąc pod uwagę odporność na ogień, cegły dzielą się na trzy kategorie:

  • Ognioodporne – wytrzymują temperaturę od 1580º C do 2000º C i więcej (cegły szamotowe);
  • Ciężko topiące się cegły – wytrzymują od 1350°С do 1580°С (gliniane, pełne);
  • Łatwo topiące się cegły – wytrzymują do 1350°С (ozdobne cegły ceramiczne).

Do murowania pieców (również ścianek grzewczych, kominków) używa się tylko dwóch rodzajów cegieł: zwykłe gliniane wypełnione (czerwone) i szamotowe (jasne, żółte, jasno brązowe).

Jeśli planujemy przy budowie pieca używać cegieł szamotowych i zwyczajnych (np. murując z cegieł szamotowych tylko ścianki paleniska), należy pamiętać, że współczynniki cieplnego rozciągania się tych dwóch rodzajów cegieł są bardzo różne – nagrzewane różnią się i rozciągają w różny sposób. Dlatego trzeba unikać łączenia muru szamotowego i spoin szamotowych z murem i spoinami zwykłych cegieł. Różnie nagrzane i nierówno rozciągnięte będą niszczyć jednolitość muru. Dlatego jeden rodzaj cegieł nie powinien dotykać drugiego rodzaju. Ścianki szamotowego paleniska muszą być wymurowane oddzielnie od ścianek ze zwykłych czerwonych cegieł, pozostawiając odstępy 5 mm, które wypełniamy kartonem bazaltu lub wełną ceramiczną – jeżeli mamy uzyskać przenikalność ciepła, lub materiałem izolacyjnym.

Murowanie paleniska z cegieł szamotowych:

Do murowania paleniska pieca z cegieł szamotowych należy użyć specjalnej zaprawy szamotowej, (glina szamotowa z piaskiem) – do nabycia w sklepach budowlanych. Grubość spoin nie może przekroczyć 3 mm.

Murowanie ścian pieca

Najlepsza zaprawa wychodzi po zmieszaniu gliny i bardzo drobnego żwiru (albo piasku z domieszką drobnego żwiru) w stosunku 1:3 – 1:4. Przed zmieszaniem, glinę zamacza się przynajmniej na jedną noc. Później rozcieńcza się wodą, dobrze miesza i ubija. W uzyskanej masie glinianej nie może być grudek. Dlatego masę przecedza się przez sitko z oczkami 1,5 mm. Do masy glinianej dodaje się przepuszczony przez sito żwir/piasek. Zaprawę dobrze się ubija i miesza. W odpowiednio przygotowanej zaprawie nie może być grudek, zaprawa nie klei się po naciśnięciu cegły, i lekko wyciska się ze spoiny.

Przed rozpoczęciem prac murarskich cegłę należy na kilka minut zamoczyć w wodzie, aby zapobiec szybkiemu wsiąkaniu wody z zaprawy po rurkach kapilarnych cegły.

Optymalna grubość spoin muru pieca wynosi 3-8 mm.

Uwagi dotyczące zaprawy w duktach:

Budując dukty z cegieł zaprawianych gliną, należy starannie gładzić spoiny gliniane mokrą ręką. Im gładsze spoiny tym trudniej sadza przykleja się do nich i tym łatwiej jest ją oderwać podczas czyszczenia pieców.

Zamknięcie pieca po wygaszeniu

Gdy piec już się nagrzeje i zostanie wygaszony, powietrze dalej będzie miało naturalną tendencję by siłą ciągu przepływać przez piec. A przepływające powietrze wyprowadza z pieca ciepło na zewnątrz. Dlatego po całkowitym wygaszeniu pieca warto zamknąć szczelnie wsad paliwowy. Wtedy będziemy mieli pewność, że powietrze przez piec już nie przepływa.

UWAGA!!! Przepisy przeciwpożarowe zabraniają montowania zamknięcia na wylocie pieca. Jest to poparte wieloletnimi doświadczeniami opartymi na dziesiątkach tragicznych zdarzeń związanych zaczadzeniami ludzi.

Długość systemu rur wydechowych

Długość systemu rur wydechowych (K na rysunku) uzależniona jest w pierwszej kolejności od tego, czy piec jest podłączony do komina czy też nie. Bo jeżeli jest podłączony do komina, to musi być odpowiednio krótsza, tak aby temperatura spalin wchodzących do komina była na tyle ciepła, by mogły one przebić się przez komin i zainicjować ciąg kominowy. Jeżeli nie podłączamy się do komina, to w przypadku 15 centymetrowego pieca możemy spokojnie wsadzić do ławy od 6 do 9 metrów poziomej rury. Większa długość nie da nam już żadnego efektu, bo dym na 9 metrze powinien być już całkowicie zimny. W przypadku 20 centymetrowego pieca, który nie jest podłączony do komina możemy wsadzić do ławy od 9 do 12 metrów rury.

Czyściory

Symbobol “g” na rysunku pokazuje pierwszy czyścior – miejsce, z którego przynajmniej raz w roku należy wybrać popiół. Tych czyściorów powinno być więcej – przynajmniej tyle, ile jest zakrętów na trasie poziomego duktu wewnątrz ławy termicznej. Poprzez czyściory wprowadza się specjalną szczotkę do czyszczenia duktów piecowych i odskrobuje się z nich sadzę. W miejscu czyściorów często instalowane są specjalne drzwiczki, ale czyściory mogą być też zalepione zwykłą cegłą lub kamieniem. Raz na rok, w dniu czyszczenia, odkuwa się tę cegłę lub kamień, a po czyszczeniu ponownie zalepia gliną.

Wysychanie pieca i pierwsze rozpalanie

Rozpoczynając eksploatację nowego pieca, należy przestrzegać procesu wysychania nowej konstrukcji. Przy obecnej, względnie wysokiej wilgotności powietrza, nowy piec należy osuszać przez okres 8 tygodni, do momentu wyparowania z konstrukcji pieca wody, która dostała się do niej w trakcie prac budowlanych. Suszenie należy wykonywać przy otwartych drzwiczkach paleniska i otwartym szybrze przewodu kominowego.

Palenie w piecu należy rozpoczynać stopniowo. Początkowy schemat palenia może wyglądać następująco: podczas pierwszego palenia spalany jest tylko jeden klocek drewna pocięty na drobne kawałki. W trakcie drugiego palenia ilość materiału opałowego można zwiększyć do dwóch klocków drewna. W kolejnych dniach stopniowo zwiększana jest ilość materiału opałowego do momentu osiągnięcia optymalnej ilości opalanego materiału w warunkach eksploatacji. W trakcie wypalania pieca w trybie suszenia drzwi paleniska i szyber muszą być otwarte. Palenie w trybie suszenia należy wykonywać do momentu, w którym całkowicie zakończy się powstawanie kondensatu („pocenie się“) na zewnętrznych powierzchniach ścian pieca i szybra. Trzeba pamiętać, że eksploatowany piec, który przez długi czas nie był opalany i który znajduje się w pomieszczeniu o niskiej temperaturze, należy również wypalać stopniowo. Nieprzestrzeganie tych zaleceń może prowadzić do tworzenia się szczelin w konstrukcji pieca.

Piec rakietowy i komin

Podstawową funkcją komina w tradycyjnych instalacjach grzewczych jest – oprócz odprowadzania spalin – generowanie ciągu. Bez ciągu zarówno proces spalania, jak i odprowadzania spalin, jest utrudniony, lub wręcz niemożliwy. Gdy brakuje ciągu, powstaje zwrotne zadymienie. Prawidłowo wykonana konstrukcja pieca rakietowego z jego charakterystycznym podnośnikiem ciepła (ang: heat riser) sama w sobie generuje i gwarantuje pozytywny ciąg, którego moc jest wprost proporcjonalna do wysokości podnośnika ciepła.

Piec rakietowy jest zatem konstrukcją, która nie wymaga podłączenia do komina – co jest dobrym rozwiązaniem w przypadku gdy potrzebny jest piec w pomieszczeniu w którym nie ma dostępu do komina. Wystarczy wówczas wyprowadzić rurę wydechową na zewnątrz budynku i dobrze zabezpieczyć ją i osłonić przed podmuchami wiatru.

Jeśli jednak chcemy, aby piec rakietowy służył jako podstawowe lub jedyne ogrzewanie w pomieszczeniach mieszkalnych, to zdecydowanie zalecam podłączyć go do komina, lub wybudować komin, jeżeli go nie ma. Komin zimą generuje olbrzymi ciąg i powoduje dzięki temu bardzo szybkie nagrzewanie się pieca. Z doświadczenia wiem, że piece rakietowe, które nie są podłączone do komina, cały czas palą się równomiernym tempem ciągu, bez względu na porę roku, co w niektórych przypadkach jest zaletą (np. piec rakietowy w saunie będzie tak samo dobrze rozpalał się zarówno latem jak i zimą).

Podłączając piec rakietowy do komina należy pamiętać o prawach fizyki rządzących ciągami kominowymi. Warunki atmosferyczne oraz różnica temperatur i ciśnień na różnych poziomach i miejscach całej instalacji ma tutaj duże znaczenie. Jeżeli temperatura spalin wchodzących do komina będzie zbyt niska, wówczas dym może być dławiony w kominie i zawracany do pomieszczenia – szczególnie podczas pierwszych minut rozpalania wyziębionego pieca i szczególnie podczas ciepłych dni. W słoneczne, jesienne lub wiosenne dni, gdy temperatura na zewnątrz (u szczytu komina) będzie wyższa niż wewnątrz pomieszczenia (przy wlocie do pieca), wysoki komin w sposób naturalny będzie generował odwrotny ciąg, i chcąc rozpalić w wyziębionym piecu będziemy musieli stoczyć poważną walkę z dymem. Mówiąc krótko, podłączając piec rakietowy do komina, podłączamy się również do praw fizyki, które rządzą ruchem powietrza w kominie.

Wymagania dotyczące komina

Akumulacyjny piec rakietowy jest instalacją o wysokim współczynniku wydajności. Temperatura spalin wchodzących z instalacji grzewczej do przewodu kominowego jest często niższa niż +60° C (temperatura punktu rosy). W związku z tym przewód kominowy powinien mieć duże możliwości zbierania i wydalania kondensatu (cieczy powstałej ze skroplenia gazów). Jeśli ten warunek nie zostanie spełniony, wówczas zmniejsza się okres eksploatacji przewodu kominowego. Należy to uwzględnić podczas projektowania komina. Do budowy nowego komina warto użyć kwasoodpornych wkładów ceramicznych, wytrzymałych na działanie kondensatu.

Chcąc zaś zadbać o żywotność istniejącego przewodu kominowego, możemy okryć go osłoną z nierdzewnej stali o dużych możliwościach zbierania i wydalania kondensatu.

Grzanie pieca po wygaszeniu

Długość grzania masy termicznej pieca zależy od tego, jak długo piec się palił i z jakich materiałów wykonana jest masa termiczna. W naszym przypadku po około trzech, czterech godzinach palenia w piecu, kamienie i glina na całej ławie są bardzo gorące i utrzymują to wyraźnie odczuwalne ciepło przez około 12 godzin. W okresie zimy, gdy temperatura na zewnątrz oscyluje wokół 0° C palimy w piecu raz na dobę, od 3 do 4 godzin i to wystarcza. Gdy są duże mrozy, rozpalamy dwa razy dziennie.

Sposoby przekazywania ciepła

Konwekcja, promieniowanie i przewodzenie to trzy zasadnicze sposoby przekazywania ciepła. Każde źródło przekazuje swoje ciepło inaczej przy wykorzystaniu wszystkich trzech sposobów, choć proporcje mogą się różnić. Mając na uwadze efektywność cieplną ogrzewanych pomieszczeń i komfort cieplny użytkowników, najbardziej istotne jest promieniowanie cieplne. Promieniowanie ciepła zakumulowanego w kamieniu lub glinie charakteryzuje się dłuższą falą promieniowania w porównaniu do prawie liniowych fal promieniowania z metalu. Różnica jest taka, że dłuższa fala ma stopniowy i większy zakres przenikania materii, co daje wydajniejsze ponowne zakumulowanie ciepła w otaczających przedmiotach. Dlatego też gliniane kaloryfery są bardziej efektywne niż metalowe. Jeśli beczkę pieca rakietowego lub metalowy kaloryfer osłonimy gliną, kamieniem, lub kafelkiem, dokonujemy wówczas pozytywnej zmiany charakterystyki promieniowania.

Nieosłonięta metalowa beczka w piecu rakietowym ma za zadanie szybko nagrzać pomieszczenie. Ciepło jest wówczas odczuwalne natychmiast po rozpaleniu. Jest to jednak w przeważającej mierze ciepło konwekcyjne, unoszące gorące powietrze do góry. Jeśli nie chcemy tego efektu, wówczas możemy beczkę obudować gliną, cegłami lub kaflami. Nie będziemy mieli wówczas ciepła natychmiastowego, ale będziemy dłużej cieszyć się ciepłem emitowanym po wygaszeniu pieca.

Kolejne etapy pracy:

picture08 Budowa serca pieca z porozbiórkowych cegieł szamotowych. picture07 W tym przypadku podnośnikiem ciepła jest stalowa rura kanalizacyjna o grubości ścianki 5mm. picture03 Izolujemy podnośnik ciepła keramzytem, wierzch zalepiamy gliną. Pojemnikiem na keramzyt jest tutaj 200 litrowa beczka po oleju, którą po obcięciu obu wieczek, przecinamy wzdłuż, mocno zwężamy i skręcamy wkrętami. Izolacja podnośnika ciepła jest bardzo ważnym elementem konstrukcyjnym pieca rakietowego. Bez tej izolacji piec rakietowy nie będzie piecem rakietowym, a efektywność spalania gazów będzie znacznie mniejsza, a co za tym idzie zużycie paliwa będzie zdecydowanie większe. picture03a Przygotowujemy i formujemy odpływ spalin do poziomej rury w zapiecku. Spód zapiecka również wysypujemy keramzytem (materiał izolujący), aby ciepło nie uciekało w podłogę. picture04 Zakładamy ostatnią beczkę na podnośnik ciepła. Jej zadaniem jest sprowadzanie spalin w dół do dowolnego kanału, który wcześniej uformowaliśmy. picture05 Montując kanały z rur dbamy o to, aby dym w miejscu zakrętów miał dużo przestrzeni i mógł swobodnie przepływać. Na każdym zakręcie montujemy tzw. czyścior – przestrzeń, którą będziemy okresowo odsłaniać w celu dokładnego wyczyszczenia wnętrza rur. Piec czyścimy obowiązkowo po każdym sezonie grzewczym. Przestrzeń ppp zakrętów i czyściorów robimy zdecydowanie większą niż ppp rury wydechowej – inaczej szybko powstaną zatory i piec trzeba będzie częściej czyścić. picture06 Efekt końcowy – Łatwy w budowie, niskonakładowy akumulacyjny piec rakietowy, który efektywnością i oszczędnością spalania drewna dorównuje starym, solidnym, murowanym piecom kaflowym.

Modyfikacje Petera Van der Berga

Jak wspomniałem na wstępie, Peter Van der Berg jest obecnie jednym z wiodących innowatorów konstrukcji pieców rakietowych, który otwarcie dzieli się swoimi innowacjami i testami na anglojęzycznym forum: http://donkey32.proboards.com. Jego usprawnienia zostały szeroko docenione przez społeczność budowniczych i użytkowników tych pieców na całym świecie. Poniżej przedstawiam opis poziomego paleniska, które zawiera w sobie wszystkie kluczowe usprawnienia opracowane przez Petera w ciągu ostatnich lata jego pracy.

Poziome palenisko
Podstawową, widoczną na pierwszy rzut oka cechą tego paleniska jest sposób wkładania drewna. Wkłada się je poziomo, zupełnie tak samo, jak w tradycyjnych piecach, bądź kominkach. Z punktu widzenia konstrukcji kluczowe znaczenie ma wąska, pionowa szczelina (tzw. gardło), przez którą płomień przechodzi z paleniska do podnośnika ciepła. Pole powierzchni przekroju (ppp) tej szczeliny nie powinno być większe niż 70% ppp podnośnika ciepła. Ukośne podpórki po bokach paleniska pomagają utrzymywać palące się drewno w zwartym stosie. Ukośna podpórka na spodzie podnośnika ciepła podbija płomień i wprowadza go w zawirowanie usprawniając spalanie mieszanki gazów z ciepłym powietrzem dostarczonym specjalnym kanałem.

peter0001 Kanał wtórnego powietrza (tzw. kanał-p) jest kolejną kluczową innowacją paleniska. Powietrze wchodząc do kanału podgrzewa się samoczynnie i dociera do szczytu gardła paleniska, do miejsca, w którym jest ono najbardziej potrzebne do efektywnego dopalenia gazów. peter0002

Kluczowe proporcje zastosowane w poziomym palenisku

– ppp wewnętrzego gardła stanowi od 50% do 70% ppp podnośnika ciepła
– ppp wlotu powietrza pierwotnego stanowi ±20% ppp wewnętrznego gardła
– ppp wlotu powietrza wtórnego stanowi ±7% ppp wewnętrznego gardła

Przykładowe wymiary zastosowane w poziomym palenisku:

– wymiary wewnętrzne podnośnika ciepła: 15cm (średnica – ppp=Πr2) = 177cm2 (100%)
– wymiary wewnętrzne gardła: 5,16cm (szerokość) x 24cm (wysokość) = 123,84cm2 (70%)
– wlot powietrza wtórnego: 5,6cm (szerokość) x 1,6cm (wysokość) = 8,96cm2 (5%)
– wlot powietrza pierwotnego: 6cm (szerokość) x 4cm (wysokość) = 24cm2 (13,6%)

Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez Petera Van der Berga oraz Borisa Kukolj, efektywność spalania gazów przy zastosowaniu poziomego paleniska oscyluje w przedziale 92-96%. Więcej informacji na temat pod linkami: http://www.mha-net.org/visit-with-peter-van-den-berg/ http://donkey32.proboards.com/thread/511/adventures-horizontal-feed

Przykłady ukończonych pieców rakietowych autorstwa Jorisa Poulsa z Belgii z paleniskiem Petera Van der Berga – wersja murowana (ang. rocket bell system): https://picasaweb.google.com/103675898722989168752

 Dziękuję Ci za uwagę i życzę przyjemnej budowy własnego pieca rakietowego.

54 komentarze
  1. Świetna robota. Planuję w niedalekiej przyszłości postawić taki piec, także będzie to dla mnie główne źródło informacji jak tego dokonać. 🙂

    Nie można pobrać pliku pdf, naprawcie to bo fajnie byłoby mieć to wydrukowane. 🙂

    Gratuluje i pozdrawiam.

  2. Super materiał, dzięki! U mnie PDF się daje pobrać i otwiera się – wszystko ok (może już poprawione).
    Jak rozumiem rysunki pieca Van den Berga pokazują sam heat riser bez „beczki” lub innej jego osłony?

    • Tak, to jest samo palenisko z podnośnikiem ciepła. Resztę robimy sami wg własnych preferencji. Konieczna jest izolacja, a potem to już dowolność. Może być beczka, może być mur z cegieł, lub cokolwiek sensownego.

  3. Bardzo dziękuję, piękna sprawa! Zatem do dzieła!

  4. Panie Arturze mnóstwo pracy włożył Pan w ten artykuł. Dziękuję. Ja mieszkam z mężem w bloku z lat 60- tych, ale dużo myślę ostatnio o pewnych zmianach. Co prawda lata szybko mijają a my się starzejem, jednak warto jeszcze szukać alternatywnych sposobów na życie. Wokół wszystko szybko się zmienia i taka wiedza napewno przyda się. Jesteśmy w wieku przedemerytalnym. Niebawem głodową emeryturą trzeba będzie zaspokoić podstawowe potrzeby – również potrzebę ciepła.Być może postawienie takigo pieca będzie najlepszym posunięciem. Kiedyś były tutaj piece kaflowe, a więc kominy też są.

    • Dopiero kilka dni temu dowiedziałem sie o istnieniu tego rodzju pieców. Opracowanie P.Artura uważam za wyśmienite, wszystko „krok po kroku” opisane, policzone – „podane na tacy”. Mam w górach domek i przymierzam się do postewienia tego pieca, zważywszy na niski koszt materisałów. Resztę zrobię sam.
      Chylę czoła przed Panem Panie Arturze

  5. dwa pytania natury technicznej:
    1) czy przedstawionym palenisku Petera mozna zastosowac pionowy lub ukosny podajnik paliwa (np w formie metalowego kosza) aby drewno samo opadalo pod wlasnym ciezarem aby nie musiec go podsuwac?

    2) czy mozna zastosowac dwa wyjscia do masy teramlanej zamiast jednego a jezeli tak to jakie przyjac ppp rur? chcialbym rozprowadzic te rury w posadzce glinianej zamiast w lawie grzewczej?

    z gory dziekuje za informacje
    i gorąco;) pozdrawiam
    michal

    • ad1) Palenisko Petera wspomniane w tym tekście jest paleniskiem z poziomym ładowaniem drewna. Modyfikacje usprawniające klasyczną J-tube (pionowy załadunek drewna) też są, ale to oddzielny temat, jeszcze nie do końca przetestowany. Informacje na ten temat znajdziesz na wspomnianym w tekście forum

      ad2) Tak można. Ważne jest, żeby te dwa kanały schodziły się na końcu do jednego komina. PPP każdego z tych dwóch kanałów musi być równe lub większe niż 1/2 bazowego PPP wydechu /komina. Jeżeli każdy z tych dwóch kanałów będzie duo większy niż 1/2 bazowego ppp to wówczas trzeba dokładnie obliczać ich kubaturę – tak jak przy piecach komorowych. To jest kolejny temat do gruntownego przestudiowania i opisania. Informacje o tym również znajdziesz na forum.

  6. Dzien dobry, jezeli mozna mam pare pytan.O ile dobrze zrozumialem,wszystkie podane wielkosci nalezy dokladnie utrzymac, co za tym idzie przy checi ogrzania obiektu o powierzchni 150 m2 nalezy dwukrotnie zwiekszyc wszystkie wielkosci?czy tak?Beczka w podnosniku (mysle) szybko sie wypali,gdyz temperatury tam beda bliskie temperatury topnienia zelaza,nie da sie wiec uzywac jej do gotowania na niej zbyt dlugo.Czy jest jakies inne rozwiazanie, procz grubosciennej rury i grubego dna tej rury.Bo w przypadku pieca gdy nie uzywa sie go do gotowania nie ma zadnego problemu z wypalona beczka, konstrukcja zachowuje ksztalt.Dziekuje, pozdrawiam

  7. Wielkie dzięki za tę instrukcję, Arturze! Mam kilka pytań. Czy jesteś w stanie oszacować wagę pieca wykonanego z cegły szamotowej, z beczką po oleju oraz ławą o długości 250m (myślę o rurach obudowanych gliną)? Jesteśmy na etapie kalkulowania fundamentów dla domu w konstrukcji drewnianej, wypełnionej balami słomy. Moze to pytanie wykracza też poza dział pieca, ale a nuż masz doświadczenie, które może nam pomóc – otóż zastanawiamy się czy zrobic dom na fundamentach klasycznych (beton zbrojony plus bloczki) i tu fundament pod piec kamienny czy na słupach na wysokości 45cm i tu pytanie czy na piec zrobić w podłodze (która dzwiga cieżar całego domu) otwór na osobny fundament kamienny dla pieca czy wzmocnić konstrukcję drewnianą i postawić piec na drewnianej podłodze (jest przeciez izolowany od spodu zatem temperatura nie grozi drewnianej konstrukcji jeśli dobrze rozumuję, raczej waga będzie tu stanowić o wyborze)? I ostatnia sprawa to kwestia komina, myslałqm o kominie, jednak mieszkamy na południu Francji i temperatury tu w ciagu dnia, zwłaszcza słonecznego potrafią być zimą wysokie, nocą natomiast bywają przymrozki i pytanie czy podłączenie do komina w takim klimacie nie będzie pozodowało problemów braku ciągu? Mąż martwi się również czy podczas palenia tak długiego w piecu, w pomieszczeniu nie brakuje tlenu? Będę bardzo wdzięczna za pomoc. Pozdrawiam

    • Witaj,
      Czy dostałaś odpowiedź na Twoje zapytania?
      Czy udało Wam się postawić taki piec?
      Wg mnie (jestem jednak nowy w temacie) należy powietrze do spalania doprowadzić spoza pomieszczenia, bo inaczej albo piec będzie się „dusił”, abo pomieszczenie będzie bardzo wyziębione.

  8. Witam,
    Bardzo jestem wdzięczna za instrukcję budowy pieca, dzięki niej w tą sobotę wybudowaliśmy piec rakietowy w naszym Gospodarstwie. Trochę nieufnie podeszłam do tematu i bałam się od razu sklejać cegły szamotowe zaprawą żeby w razie jakiejś „skuchy” móc rozebrać piec. Postawiliśmy go bez zaprawy, odpaliliśmy, jest ciag i działa świetnie. Teraz go posklejamy i bedziemy wykańczać. Jeszcze raz dziękuję za świetną instrukcję. Pozdrawiam

  9. Witam, nie mogę pobrać PDF z instrukcją.

  10. Witam!

    Super napisane, jasno i czytelnie. I ciekawie:)
    Przymierzam się do budowy.
    Mam tylko jedno pytanie dotyczące opisu pieca Petera Van der Berga.
    Czy nie wkradł się błąd w opisie ułożenia gardła?
    Ta szczelina jest raczej pionowa… a nie jak w opisie pozioma.
    Czy też ja popełniam błąd?
    Serdecznie pozdrawiam

    • tak, wkradł się błąd 🙂 Dzięki. Wkrótce będzie nowa wersja tego dokumentu z przykładami realizacji kilku palenisk Van der Berga.

  11. dzięki:)

    będę czekał.
    Bo oglądałem filmiki z różnych realizacji i brak szczegółów wykonawczych.
    Natomiast ciekawie wygląda „modułowe palenisko” pokazane na tym filmiku:

    https://www.youtube.com/watch?v=2dZfhFwXDtY

    Pozdrawiam

  12. a nie można najzwyklej w świecie zrobić rysunku z wymiarami ?!?! Rysunek techniczny ,to by zakończyło wszystko bo te jakieś PPP itp. mi nic a nic nie mów – paplanina ( pracuję jako tokarz na warsztacie mechanicznym od września 1985 roku , że mam doświadczenie rzemieślnicze)

  13. Artur, czlowiek pisze artykul dzieląc się swoją wiedzą, a Ty atakujesz go, bo cos Ci się nie podoba? Tak na prawde nie masz prawa mieć żadnych wymagań.
    A artykuł świetny. na razie przejrzałem tylko pobieżnie, ale juz niedługo na pewno bardziej zgłębię temat.

  14. Brak rozbudowanego opisu jak przekazywać ciepło do pomieszczeń:
    – wtłaczać gorące powietrze wentylatorem,
    – podgrzewać wodę,
    – czy inne sposoby ?

  15. Arturze, – „najzwyklej w świecie” to właśnie już zostało podane. Wystarczy dokładnie przeczytać i zrozumieć myśl przewodnią całego projektu. Autorowi należą się podziękowania za włożoną pracę w celu przybliżenia nam zjawisk związanych z tym tematem. Zatem Arturze, pole powierzchni przekroju przewodu wydechowego determinuje wszystkie pozostałe ważne wymienione wymiary. Poza tym, zapomnij o tym, że jesteś tokarzem i powinieneś trzymać się z daleka od prac wymagających łopaty, wiadra i kielni. Nie ten przedział dokładności. Radzę z własnego doświadczenia – nie zapomnę reakcji tynkarza jak nową 3 metrową aluminiową łatą i kartką papieru zacząłem sprawdzać płaskość tynku na ścianie. Na koniec, spróbuj sam zwymiarować choć jeden widok tego pieca z podaniem wszystkich odchyłek, tolerancji i pasowań wszystkich wymiarów, aby to był prawdziwie rysunek wykonawczy pieca zgodnie z wymogami norm…. To samemu zweryfikujesz sobie pojęcie „zrobić najzwyklej w świecie”.

    • wystarczy napisać rura A o średnicy … mm i długosci łączy sie z rurą B o średnicy …. i długosci ta przechodzi do rury C o średnicy i długości a następni9e do rury D o średnicy … i długości . To jest czytelne . I po tym można omawiać proporcje, zależności itp.

  16. Świetny materiał. Przeczytałem jednym tchem 🙂
    Nasuwa mi się od razu że zasada spalania w takim piecu wygląda bardzo podobnie jak w trociniaku takim jak np tu:
    http://www.stn24.pl/ogrzewanie/1018-trociniak-piec-trocinowy-maly.html
    To też bardzo tani w wykonaniu i użytkowaniu piec.
    Nadaje się świetnie do ogrzewania pomieszczeń gospodarczych.
    Ja ogrzewam również mieszkalne od wielu lat.
    Wystarczy dwie beczki i trochę spawania / zgrzewania blach oraz podłączenie do komina.

    Arturze’- nie rozumiesz co to powierzchnia przekroju?
    A gdy serce pieca wykonane jest z cegieł to przekrój jest kwadratem lub prostokątem i wtedy nie wystarczy napisać rura A o średnicy dlatego autor operuje na powierzchniach przekroju i różnicach między nimi w różnych miejscach pieca podając gotowy przepis na piec o dowolnej wielkości i mocy który możesz zbudować w zależności od materiałów jakie posiadasz i wielkości pomieszczenia jakie chcesz ogrzać zachowując wysoką sprawność i niezawodność pieca. Wystarczy przeczytać artykuł ze zrozumieniem.

    Pozdrawiam serdecznie

  17. Jaką powinienem zastosować zaprawę jeżeli będę murował ze zwykłych cegieł (piec będzie stał w garażu i budują go jako eksperyment więc nie zależy mi szczególnie na jego długowieczności, a mam stare cegły).

  18. czy wylot spalin może być na poziomie paleniska, czy musi być wyżej?

  19. Pierwszy raz odwiedzilem stronke ale pewnie nie ostatni. Bardzo fajna informacja. Ja co prawda nie mam juz mozliwosci zbudowania takiego pieca ale pamietam jak kilka lat temu widzialem takie cudo w dzialaniu. Byl zabudowany w formie takiego duzego pieca kaflowego, podobno mial ponad 100 lat, po wrzuceniu dwoch kawalkow drewna wytwarzal ciepla do ogrzania ok,100 metrowego domu na 12 godzin.

  20. jakie musi być ppp do ogrzania 100 m2 hali, kubatura 300 m3. Czy ktoś mógłby mi odpowiedzieć w przeciągu 2 tygodni, za 2 tygodnie chcę stawiać ten piec i nie wiem jaki przekrój zastosować. odnośnie ostatnio zadanego pytania, nie uzyskałem odpowiedzi, na jakiej wysokości względem paleniska powinien być wylot spalin. Z góry dziękuję za odpowiedź, jak wybuduję z chęcią podzielę się wynikami.

  21. czy w piecu rakietowym mozna palic weglem?

    • Zarówno palenisko J-tube, jak i palenisko batch box są zaprojektowane i przystosowane do spalania suchego drewna. Węgiel ma mniej substancji lotnych i aby go dobrze spalić potrzebne są inne warunki. Nie wiem jak węgiel będzie się zachowywał w tych paleniskach. Nigdy jeszcze nie próbowałem palić węglem w tych paleniskach – nie miałem takiej potrzeby.

  22. Wspominany szklany tłuczeń w piecach chlebowych (stare piece w piekarniach miały wmurowane pod paleniskiem szklane pręty)jako akumulacja temperatury.Chleb wymaga dość dużej temp. przez dłuższy czas z tego powodu stosowano szkło.Więc jako izolacja od podłogi lub ścian tłuczeń szklany odpada.Raczej jako wypełnienie ławy na rurach grzewczych.Jeśli ktoś potrzebuje konkretnie odizolować termicznie np. od podłogi to musi zastosować dostępne płyty WERMIKULIT w dziale z akcesoriami kominkowymi.Są żaro i ognio odporne.

    • Do izolacji, lepsze od wermikulitu bywają płyty krzemianowo wapniowe. Szczególnie tam gdzie nie ma ognia. Trzeba uważać na wilgoć. Jedne i drugie płyty jej nie lubią….

  23. Nigdzie nie znalazłem informacji czy po rozgrzaniu się pieca można w nim spalać drewno z drzew iglastych. Ponieważ zawierają w sobie dużo substancji smolistych ,chciałbym go używać dopiero po rozgrzaniu pieca.

    • Można używać drewna z drzew iglastych, szczególnie jeśli będziesz je używał po rozgrzaniu pieca.

  24. Czy konstrukcja pieca rakietowego zakłada możliwość podgrzewania wody aby rozprowadzić ciepło po pomieszczeniach domu za pośrednictwem kaloryferów?

    • Tak, montuje się w tym celu wodne wymienniki ciepła. Szczególnie dobrym rozwiązaniem jest instalacja buforu ciepła. Nie musimy wówczas dostosowywać mocy pieca do pojemności kaloryferów.

  25. Witam,
    pytanie prawne: czy taki piec zbudowany samemu wymaga odbioru technicznego i jak to wygląda w kwestii ubezpieczenia domu np. od pożaru (z punktu widzenia ubezpieczyciela) ? Powiedzmy, że ktoś spowoduje pożar z powodów innych a ubezpieczyciel stwierdzi, że nie wypłaci odszkodowania bo mamy w domu „niecertyfikowane”, „nielegalizowane” urządzenie, które mogło spowodować pożar?

    Pozdrawiam
    Maciej

    • W Polsce nie ma obowiązku certyfikowania lub legalizowania pieców zduńskich jak również zdunów zajmujących się budowaniem takich pieców. W praktyce w przypadku zaistnienia pożaru ubezpieczyciele żądają protokołów ze straży pożarnej i ew. dokumentów kontrolnych wynikających z prawa budowlanego (coroczne przeglądy kominiarskie). Jeżeli protokół ze straży pożarnej wyraźnie wskaże że przyczyną pożaru był piec lub komin, to żadne certyfikaty na jakikolwiek piec nam już w niczym nie pomogą.

  26. fajna sprawa 🙂
    z punktu widzenia fan-boya/fascynata:
    – druga beczka (z wodą CWU) na beczce ‚piecowej’ plus ewent. warstwa izolacja/zabezpieczenie przed zagotowaniem
    – przewymiarowanie pieca na rzecz zwiększenia bufora (przy tradycyjnych kotłach z dolnym spalaniem + bufor wodny zaleca się przewymiarowanie – rzecz jasna pod kątem pojemności bufora/wygody użytkowania:); w tym stopniowanie izolacji kanału wylotowego. Poprowadzony w ten sposób kanał – wzdłuż przegród (izb) budynku, mógłby w miarę równomiernie ogrzewać kilka izb.
    – kwestia tzw. wyczystek w samym kanale – widziałem jak kominiarz czyścił komin niedostępny od góry – czyścił od dołu:) użył wyciora na giętkim przewodzie (jak w kanalizacji), co prawda tu sadza by nie opadła ale są przecie odkurzacze, wystarczy dołożyć trochę rury.

    Myślę że perzy odrobinie pozytywnej inicjatywy taki piec mógłby stać się sercem ekologiczno-ekonomicznego całorocznego lokum.

    zastanawia mnie kwestia pichcenia na takim piecu – albo bezpośrednio nad komorą spalania (ze względu na duży ciąg może być za niska temperatura), albo na początku kanału wylotowego? bo na beczce raczej za wysoko.
    wzw. z tym rozkład temperatur – 1000 wewnątrz, a ile na pow. beczki, początku kanału?

    Pozdrawiam i życzę powodzenia 🙂

  27. Jeśli do pieca ktoś podłączy rury z wodą i grzejniki, to już nie będzie piec tylko kocioł.
    Gotowanie na takim piecu mija się z celem, gdyż latem podgrzewane byłoby mocno pomieszczenie, w którym on stoi. Zwykłe kuchnie kaflowe (piece kuchenne) lspiej się sprawdzą w tej roli.

  28. Panie Arturze, i proszę się tak nie przejmować przepisami, bo wie Pan – wystarczy w tzw. śmieciuchu rozpalić od góry i już jest ok!

    ps. dla zuchwałych – red hot chili peppers – zarżnijmy smoka! chyba że pan już wyemigrował… alaska, kanada?

  29. Jaką moc osiąga ten piec (rura 15cm)?

    • W piecu takim można spalić w ciągu godziny od 2 do 3 kg suchego drewna. To daje nam w zależności od techniki palenia i rodzaju użytego drewna od 8 do 13kW.

  30. Jaki procent, pi x drzwi, energi cieplnej z takiego pieca zatrzymuje należycie wykonany zapiecek?

    • Cała masa akumulacyjna pieca ceramicznego (nie tylko zapiecek) ma za zadanie magazynować wytwarzaną przez palenisko energię cieplną. W optymalnych warunkach przy szczelnej konstrukcji pieca można zmagazynować do 80% tej energii, podczas pierwszych 2-3 godzin palenia. Potem zdolność akumulacyjna stopniowo maleje i coraz gorętsze spaliny wchodzą do komina. Zdolność cieplna ceramicznych pieców akumulacyjnych szacowana jest na 0,6 – 0,8kW na każdy metr kwadratowy powierzchni grzewczej.

  31. Witam
    Mam pytania do Pana Milickiego:
    1) W którymś z postów powyżej pisze Pan że można zastosować dwa wyjścia z paleniska (dwie rury odprowadzające spaliny) pod warunkiem że na końcu będą ze sobą połączone w jeden kanał. Ponieważ w rozwiązaniu które będę stosował rury odprowadzające spaliny są skierowane w przeciwnych kierunkach i nie bardzo mam możliwość połączenia ich końców w jeden kanał. I tu moje pytanie, jakie będą skutki nie łączenia końcówek rur w jeden wspólny kanał.
    2) Czy rury odprowadzające spaliny powinny być ułożone ze spadkiem jeśli tak to jak dużym i w którym kierunku
    Będę wdzięczny za każdą odpowiedź
    Pozdrawiam – Krzysztof

    • Ad1) Nie robiłem tak jeszcze, więc nie mam doświadczeń. Wnioskuję że budujesz piec bez komina. Wypuszczając dwie rury na zewnątrz jesteś podwójnie narażony na kapryśne podmuchy wiatrów. Jeżeli nie masz komina (w tym przypadku dwóch kominów), to koniecznie bardzo dobrze zabezpiecz wyloty spalin przed podmuchami wiatru.
      Ad2) Jeśli nie masz komina to rurę wylotową ustaw albo pionowo, albo podnoś ją do góry wraz z oddalaniem się od paleniska. Jeśli masz komin, który dobrze radzi sobie z zimnymi spalinami (najlepiej z dobrze zaizolowanej blachy kwasoodpornej) to możesz, jeśli musisz, opuszczać rurę ze spalinami do dołu.

  32. Tak ma to być piec bez komina po prostu spaliny zamierzam odprowadzić poziomymi kanałami pod posadzką na zewnątrz. Czy przed podmuchami zabezpieczałyby nasadki obrotowe typu „strażak”.
    Co do podnoszenia rury wraz z oddalaniem się od paleniska to mam obawy że może się tam coś skraplać i ściekać w stronę paleniska a wolałbym żeby cokolwiek tam
    się skropli samo wypłynęło poza pomieszczenie użytkowe

  33. witam.
    Świetny artykuł.
    mam kilka pytań:
    1) czy obszar konstrukcyjny akumulacyjny można w miejsce np. glinianej ławy zastąpić wymiennikami ciepła na wodę do CO? które są wykonane z 2-ch rur jedna w drugiej, o większym przekroju oraz mniejszym wewnątrz, pomiędzy nimi znajdowałaby się woda CO, a przez tą mniejszą przelatywałyby spaliny. Jeżeli tak to jakiej długości powinien być taki wymiennik podłączony na końcu do sprawnego komina, oraz drugie zasadnicze pytanie czy na ściance wewnętrznej rury która by była chłodzona wodą (temperatura wody CO 60 – 75 stopni) nie osadzałyby się nadmiernie w krótkim czasie osady pyły i sadze tworząc warstwę izolacyjną powodującą znaczny spadek sprawności wymiennika?

    2) drugim rozwiązaniem mogło by być zbudowanie obszaru konstrukcyjnego akumulacyjnego który gromadziłby ciepło z kanałów ale cały ten element zaizolować a w nim wbudować wężownicę z rurek miedzianych (kilkadziesiąt metrów rurki miedzianej) przez którą przepuszczamy wodę CO i pobieramy ciepło z elementu akumulacyjnego.

    Oczywiście wszystko podłączone do bufora CO z którego to pobieramy ogrzaną wodę na grzejniki.

    Mam obawy że stosując rurowe wymienniki ciepła z płaszczem wodnym jak opisałem w pkt.1 trzeba będzie je czyścic z sadzy i osadów raz w tygodniu lub co 2-gi tydzień tak jak blaszane kotły co, ponieważ na zimnych ściankach (60 – 75 stopni) osadza się sadza w nadmiarze i intensywnie.
    Natomiast stosując pkt. 2 ścianki kanałów dymnych pozostaną gorące co zapobiegnie osadzaniu się sadzy, ponieważ nie są chłodzone bezpośrednio wodą z CO, a ciepło jest pobierane z głębi akumulacyjnego elementu konstrukcyjnego tego pieca.

    3) czy można w takim piecu zamiast klockami drewna palić biomasą? głównie pytam o trociny grubsze, drobniejsze oraz zrębka, podawać je jakoś z podajnika ślimakowego automatycznie dla zapewnienia ciągłej pracy pieca? może można by wmontować tam w palenisko podajnik z palnikiem z kotła na ekogroszek i palić węglem?

    Bardzo dziękuje za jakąkolwiek podpowiedź, planuję taki piec postawić w kotłowni zamiast kotła CO z podajnikiem na ekogroszek. w stalowych kotłach CO występujących na rynku niemożna osiągnąć żądanej temperatury aby dopalić substancje lotne i wszystko osadza się na ściankach, kominie i wylatuje przez komin niewykorzystane. W piecu ceramicznym rakietowym ten problem jest rozwiązany.

    • Wszystko o czym piszesz jest do zrobienia. Peter van den Berg opisał jedno z takich zastosowań paleniska batch box jako kotła CO na swojej stronie http://batchrocket.eu/en/applications
      Ekogroszek tylko, jako paliwo węglowe będzie wymagał nieco innych wlotów powietrza.

  34. Kol. Bogusław używał kotła dolnego spalania? Na stronie czysteogrzewanie.pl jest kilka porad jak palić w kotłach by nie osadzała się w nich zbyt duża ilość sadzy.

Pozostaw odpowiedź

Dziękujemy za Twoje wsparcie

Otwarta kultura


O ile nie jest to stwierdzone inaczej, wszystkie materiały na stronie MamaZiemia.pl są dostępne na licencji Creative Commons Uznanie Autorstwa - Na tych samych warunkach 3.0 Polska
~ Polityka Prywatności